काठमाडौं | स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्री डा. सुधा शर्माले सरकार, निजी क्षेत्र र सरोकारवालाबीच समन्वय गरेर काम गर्न सके नेपालको औषधि उद्योगलाई आत्मनिर्भर मात्र नभई निर्यातमुखी बनाउन सकिने बताउनु भएको हो ।
नेपाल फार्मा एक्सपोको उद्घाटन कार्यक्रममा बोल्दै मन्त्री शर्माले नेपालको औषधि उद्योगले पछिल्ला वर्षहरूमा उल्लेखनीय प्रगति गरे पनि अझै धेरै काम गर्न बाँकी रहेको उल्लेख गर्नु भयो । औषधि, आयुर्वेद, भेटेरिनरी, शृंगार–प्रसाधन तथा उद्योग–वाणिज्य क्षेत्रका प्रतिनिधिहरू एउटै स्थानमा उपस्थित भएको देख्दा आफूलाई खुशी लागेको पनि उहाँको भनाइ थियो ।
स्वास्थ्य बीमा प्रणाली र औषधि बजारमा देखिएको विरोधाभासबारे उल्लेख गर्दै उहाँले एकातिर जनतालाई औषधि महँगो लागिरहेको अवस्था रहेको र अर्कोतिर उत्पादकहरूले भने उत्पादन लागतअनुसार उचित मूल्य नपाएको अवस्था देखिएको बाताउनु भयो । कच्चा पदार्थको मूल्य बढ्दै गएको भए पनि पुरानै मूल्यमा औषधि बिक्री गर्नुपर्ने अवस्था रहेको उहाँको भनाइ थियो।
यस्तो समस्या समाधानका लागि औषधि व्यवस्था विभागलाई अझ सशक्त बनाउन आवश्यक रहेको उहाँले बताउनु भयो । विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ) ले पनि नेपालको औषधि नियमन प्रणालीलाई हालको अवस्थाबाट अझ उच्च स्तरमा पुर्याउन सुझाव दिएको उल्लेख गर्दै डा.शर्माले त्यसअनुसार सुधारका काम अघि बढाइएको जानकारी समेत दिनु भयो।
हाल नेपालमा करिब ५० वटा जीएमपी प्रमाणित औषधि कम्पनी रहेको बताउँदै मन्त्री शर्माले प्रमाणपत्र मात्र पर्याप्त नभई उत्पादनको गुणस्तरलाई अझ उच्च स्तरमा पुर्याउन आवश्यक रहेको उल्लेख गर्नुभयो। त्यसका लागि कच्चा पदार्थ, उत्पादन प्रक्रिया र परीक्षण प्रणाली सबैलाई सुदृढ बनाउनु पर्नेमा उहाँको जोड थियो। उहाँका अनुसार नेपालमा हाल बजारमा करिब २४ हजार प्रकारका औषधि उपलब्ध छन् तर परीक्षण गर्ने क्षमता भने वार्षिक करिब ६४० प्रकारमा मात्र सीमित छ। यसलाई सुधार गर्न औषधि व्यवस्था विभाग र राष्ट्रिय औषधि प्रयोगशालाको क्षमता विस्तार गर्ने काम अघि बढाइएको मन्त्री शर्माको भनाइ थियो । मन्त्री शर्माले आयुर्वेद क्षेत्रको सम्भावनाबारे पनि चर्चा गर्दै कर्णाली र सुदूरपश्चिम क्षेत्रमा पाइने जडीबुटीका आधारमा आयुर्वेदिक अनुसन्धान तथा उत्पादन विस्तार गर्न सकिने बताउनु भयो।
