हाडजोर्नी (Bone) क्यान्सर पहिलेको तुलनामा बढ्दो देखिनुका पछाडि वास्तविक वृद्धि मात्र होइन, पहिचान (diagnosis) सुधार पनि एउटा प्रमुख कारण हो। आधुनिक जाँच प्रविधि र सचेतनाले पहिले छुट्ने केसहरू अहिले पहिचान हुन थालेका छन्। तर त्यससँगै केही जोखिम कारकहरू पनि विस्तारै बढ्दै गएका छन्।
पहिलो हो— जीवनशैलीमा परिवर्तन।
असन्तुलित आहार, शारीरिक निष्क्रियता र मोटोपनले शरीरमा विभिन्न प्रकारका क्यान्सरको जोखिम बढाउने देखिएको छ, जसले हाडजोर्नीमा समेत असर पार्न सक्छ।
दोस्रो — अन्य क्यान्सरबाट फैलिने (metastasis)।
हाडमा देखिने धेरै क्यान्सर वास्तवमा फोक्सो, स्तन वा प्रोस्टेट जस्ता अंगबाट फैलिएका हुन्छन्। यस्ता क्यान्सरहरू बढ्दै जाँदा हाडजोर्नी क्यान्सरको केस पनि बढेको जस्तो देखिन्छ।
तेस्रो — विकिरण (radiation) र रासायनिक पदार्थको प्रभाव।
विगतमा क्यान्सर उपचारका लागि गरिएको रेडियोथेरापी वा वातावरणीय प्रदूषणले दीर्घकालमा हाडमा क्यान्सरको जोखिम बढाउन सक्छ।
चौथो — आनुवंशिक कारण।
केही दुर्लभ जेनेटिक अवस्था भएका व्यक्तिहरूमा हाडको क्यान्सर हुने सम्भावना बढी हुन्छ, विशेषगरी बालबालिका र किशोरावस्थामा।
लक्षणहरूमा लगातार हाड दुख्ने, सुन्निने, बिना कारण हाड भाँचिनु, वा गाँठो देखिनु पर्छ। यस्ता संकेतलाई सामान्य चोटपटक भनेर बेवास्ता नगरी समयमै परीक्षण गराउनु अत्यन्त आवश्यक हुन्छ। डा. सुशील अधिकारीका अनुसार, “प्रारम्भिक चरणमै पहिचान भयो भने उपचार सम्भावना धेरै उच्च हुन्छ।” त्यसैले सचेतना, नियमित स्वास्थ्य जाँच र असामान्य लक्षण देखिएमा तुरुन्त विशेषज्ञसँग परामर्श लिनु नै सुरक्षित उपाय हो।
