इन्टरभेन्सनल कार्डियोलोजी र सेवा विस्तार

इन्टरभेन्सनल कार्डियोलोजी हाम्रो देशमा केही दशकदेखि फस्टाउँदै आएको छ । हरेक वर्ष यस क्षेत्रमा विशेषज्ञहरूको संख्या बढ्दै गएको छ । अहिले देशमा टिएम (ट्रान्सक्याथेटर उपचार) सेवा सुरु भइसकेको छ । केही ठाउँमा थप सेवा सुरु हुने तयारी भइरहेको छ । धेरै डाक्टरहरू विदेशबाट सिकेर फर्किरहेका छन्, जसले गर्दा इन्टरभेन्सनल क्षेत्रमा उल्लेखनीय प्रगति भएको छ । अहिले हृदयसम्बन्धी सबै प्रकारका इन्टरभेन्सनल उपचारहरू गर्ने प्रयास भइरहेको छ ।

काठमाडौंमा मात्र नभई चितवन, पोखरा, बुटवल, नेपालगञ्ज, वीरगञ्ज, जनकपुर, विराटनगर, धरान, झापालगायत ठाउँमा मुटुरोग उपचारको संंस्थागत विकास हुनुका साथै जनशक्ति उत्पादन भैरहेका छन् । जसले गर्दा बिरामीहरू काठमाडौं गइहाल्नु पर्ने अवस्थामा कमी आएको छ ।

हाल नेपाल मुटु रोगको सेवा प्रवाहमा अन्य देशहरूको स्तरमा विस्तारै पुग्दै गएको छ । माथि उल्लेख गरिएझैँ काठमाडौँ बाहिरका केन्द्रहरूमा पनि सेवा विस्तार हुन थालेको छ । कहिलेकाहीँ काठमाडौँ बाहिरका चिकित्सकहरूले जटिल केसहरूबारे हामीसँग सल्लाह माग्ने गर्दछन् । सुरुमा केसहरूको सघनता केन्द्रमा हुन्छ । विस्तारै यी सेवा बाहिर फैलिँदै गएकाले केही वर्षभित्रै देशभरि यस्ता सेवा उपलब्ध हुने भएकाले मुटु रोगको क्षेत्रमा ठूलो फड्को मार्ने अपेक्षा गर्न सकिन्छ ।

इन्टरभेन्सनल कार्डियोलोजीका लागि अत्याधुनिक हार्डवेयर (क्याथ ल्याब मेसिन) र दक्ष जनशक्ति आवश्यक पर्छ, किनकि यो एक प्रकारको शल्यक्रिया जस्तै जोखिमयुक्त प्रक्रिया हो । सबै कुरा व्यवस्थित र मापदण्डअनुसार गर्नुपर्छ । यदि क्याथ ल्याबहरूलाई पर्याप्त सहयोग र व्यवस्थापन गरियो भने उपचारको परिणाम राम्रो आउने छ र बिरामीलाई फाइदा पुग्नेछ । तर तयारी र मापदण्ड कमजोर भएमा जटिलता आउन सक्छ । यसरी यो विधामा काम गर्ने जनशक्तिलाई बेलाबखत तालिम वा प्रशिक्षण दिँदै लैजाने हो भने क्रमशः सेवा विस्तारको गतिलाई थप प्रभावकारीरुपमा विकास गर्न सकिन्छ ।